Give Me Liberty — pierwsza misja GTA 3 (poradnik krok po kroku)

„Give Me Liberty" to pierwsza misja Grand Theft Auto III i jednocześnie tutorial otwierający całą kampanię. Claude właśnie został zdradzony przez Catalinę, wsadzony do konwoju policyjnego, a teraz — po wybuchu mostu Callahan — musi w towarzystwie 8-Balla dotrzeć do warsztatu w Saint Mark’s na Portland. W tym poradniku znajdziesz cutscene-by-cutscene rozkład akcji, dokładną trasę przez tunel Porter, listę typowych błędów, znane glitche i pierwszą rzecz, którą warto zrobić zaraz po zapisie gry w kryjówce.

Cutscene wprowadzający — zdrada Cataliny

Misja zaczyna się od krótkiej, czarno-białej cutscenki w stylu noir. Ekipa składająca się z Claude’a, Cataliny i nieznanego trzeciego wspólnika kończy napad na bank w Liberty City — według późniejszych retconów (patrz Catalina w GTA San Andreas) cała trójka była związana z dziewczyną Cataliny i wątkiem Kartelu jeszcze przed wydarzeniami GTA 3. W kluczowym momencie podziału łupu Catalina spogląda na Claude’a, mówi „so long, sucker" i strzela mu w brzuch z pistoletu. Wspólnik dobija drugiego sygnału strzałem — Catalina ucieka z workiem pieniędzy.

Następna scena pokazuje już Claude’a w kajdankach, w policyjnym konwoju jadącym przez most Callahan z więzienia federalnego. Razem z nim podróżuje 8-Ball (Pulaski) — pirotechnik o przydomku „Cousin", którego Mafia Leone od lat wynajmuje do bomb. Konwój zostaje zaatakowany, bo gang chciał uwolnić trzeciego więźnia — niewidocznego dla gracza VIP-a. Pełny portret tej cutscenki, z analizą tego, kim był ów trzeci pasażer (najpopularniejsza teoria: kuzyn-mafioso), opisaliśmy w tekście Fabuła GTA 3.

To jedyna scena w całej grze, w której Claude jest „zwykłą" ofiarą — od tego momentu staje się protagonistą przejmującym kontrolę. Cutscene wprowadza także motyw zemsty, który zamknie się dopiero w finale The Exchange.

Eksplozja konwoju policyjnego

Po cutscenie kamera przeskakuje na most Callahan w nocy. Ekipa terrorystów detonuje most jednym ładunkiem podłożonym pod łuk, a w momencie wybuchu więźniarka spada na betonową rampę. Claude budzi się w przewróconym aucie — z perspektywy trzecioosobowej widzisz już sterowaną postać, ale sterowanie zostaje zablokowane na 2–3 sekundy, podczas których gra pokazuje krótkie wskazówki HUD: wciśnij przycisk ruchu, potem przycisk akcji.

Most Callahan jest w tym momencie zniszczony nieodwracalnie do końca aktu 1 — nie da się przez niego dostać na Staunton Island, dopóki nie ruszymy fabuły. To celowy zabieg deweloperów: zamyka mapę do jednej wyspy (Portland) i pozwala graczowi powoli ją poznać, bez przedwczesnej eksploracji Staunton i Shoreside Vale.

Eksplozję widać jako konsekwencję przy każdym wjeździe na most aż do misji „Last Requests" — co czyni „Give Me Liberty" jedną z dwóch misji w grze (obok „Bomb Da Base II"), które trwale modyfikują geometrię świata. Cały efekt jest bezpośrednim odniesieniem do filmów heist’owych z lat 90. — Heat, The Score — i jednym z powodów, dla których GTA 3 zmieniło branżę gier.

Spotkanie z 8-Ballem

Claude wstaje obok przewróconej więźniarki. 8-Ball kuca przy drzwiach pojazdu, przykrywając obandażowane dłonie — kontuzja po wcześniejszej eksplozji w jednym z warsztatów (kanon serii, do którego wraca GTA Liberty City Stories). Wymówka fabularna jest prosta: 8-Ball nie może prowadzić, bo nie chwyci kierownicy. Z tej kwestii wyrasta cała mechanika — przez najbliższe minuty to Claude jest kierowcą, a 8-Ball pasażerem.

Krok po kroku po cutscenie:

1. Wstań od więźniarki. Kamera ustawia się za Claude’em w widoku trzecioosobowym.
2. Podejdź do 8-Balla — zielony znacznik nad jego głową prowadzi cię prosto do niego.
3. Po krótkiej animacji 8-Ball mówi „I’ll come with you. Get me to my Garage in Saint Mark’s". Na radarze pojawia się żółty marker wskazujący Bomb Shop w Saint Mark’s.
4. Znajdź auto — najbliższe to zwykle policyjna Police Cruiser (uwaga: ze względu na fabułę policja nie reaguje na kradzież w tej misji).
5. Wsiądź jako kierowca, 8-Ball automatycznie zajmie fotel pasażera.

8-Ball stanie się postacią pomocniczą wracającą w finale (patrz Bomb Da Base II) i jest jedyną w grze, którą Claude traktuje przyjaźnie.

Ucieczka przez Callahan Bridge

Most Callahan jest zniszczony i nie da się z niego skorzystać — trzeba jechać alternatywną trasą. Najszybsza droga z miejsca rozbicia konwoju do warsztatu na Saint Mark’s prowadzi przez tunel Porter (Porter Tunnel), który łączy bezpośrednio policyjny dystrykt z Chinatown. Czerwona strzałka na radarze prowadzi cię prosto do wjazdu.

Kroki:

1. Wyjedź z miejsca eksplozji — początkowo droga jest pusta, dlatego rozpędź się do około 70 km/h, żeby nadrobić czas.
2. Skręć w prawo na pierwszej rozwidlonej drodze — kierunek wjazdu do tunelu Porter.
3. Tunel jest prosty i pusty w tej misji — nie ma w nim ruchu, ścigania ani czerwonych świateł. Możesz jechać środkiem na maksymalnym gazie.
4. Po wyjeździe z tunelu skręć w lewo w Saint Mark’s. Bomb Shop jest oznaczony żółtym znacznikiem na radarze.

W całej misji policja jest zablokowana skryptowo — gwiazdki nie dodadzą się nawet po staranowaniu radiowozu. To celowe ułatwienie dla nowego gracza: deweloperzy DMA Design (Edynburg, patrz Jak powstało GTA 3) chcieli, żeby pierwszy kontakt z mechanikami był spokojny.

Most do Portland — droga do kryjówki

W oryginalnej wersji misji most Callahan jest jedynym mostem łączącym wyspę policyjną (przewrócony konwój) z Portlandem przez tunel Porter — i to przez ten tunel pojedziesz. Ze względu na liniowość intra wyspa „policyjna" nie ma nazwy w grze; to po prostu most z którego spada konwój.

Po wyjeździe z tunelu jedziesz przez Saint Mark’s (włoska dzielnica Portlandu — to tu jest restauracja Toniego Ciprianiego i rezydencja Salvatore). Bomb Shop 8-Balla mieści się przy jednej z bocznych uliczek, oznaczony charakterystycznym, mrugającym znacznikiem garażu.

Trasa krok po kroku:

1. Wyjazd z tunelu Porter — natychmiast po wyjściu z tunelu jesteś w Saint Mark’s.
2. Pierwsze skrzyżowanie — w lewo. Drogą okrężną dojedziesz do bocznej uliczki z warsztatami.
3. Wjazd do Bomb Shop — gra rozpoznaje kontakt opon z markerem garażu.
4. Cutscene: brama opada, 8-Ball wita Claude’a, krótko podsumowuje dzień.

W tym samym budynku po misji odblokowuje się Bomb Shop submission — możliwość uzbrajania własnych aut w zdalnie detonowane bomby za $1000. Z tej usługi korzystamy później kilkukrotnie (m.in. w „Mike Lips Last Lunch").

Pierwsza kryjówka i zapis gry

Po cutscenie z 8-Ballem dostajesz wiadomość: „Find a place to stay. Hepburn Heights apartment is your safe house". Na radarze pojawia się nowy znacznik — wjazd do kryjówki w Hepburn Heights, dzielnicy Diablos.

Trasa:

1. Wsiądź do dowolnego auta stojącego pod Bomb Shop. Nie musisz brać 8-Balla — od tego momentu jest postacią NPC.
2. Jedź na północ przez Saint Mark’s, potem ulicą wschodnią do Hepburn Heights (3–4 przecznice).
3. Wejdź do bloku z dyskretnym znacznikiem różowej koszuli na drzwiach (kanon Rockstar — to znak Claude’owej kryjówki).
4. Stań na różowej koszuli wewnątrz pokoju — gra automatycznie zapisuje stan.

To pierwszy save w grze. Każda misja w GTA 3 zaawansowuje zegar o 6 godzin — czyli po „Give Me Liberty" zegar przeskoczy o pół doby do przodu. To detal, którego nie znajdziesz w manualu, ale który ma znaczenie dla easter eggu Heart na Staunton, pojawiającego się o 23:00.

Nagrody i dalsze kroki

„Give Me Liberty" jest nietypowa pod względem nagród:

• Pieniądze: $0 (jedyna misja główna w grze bez wypłaty).
• Odblokowanie: cała wyspa Portland jako otwarty sandbox, bez restrykcji misyjnych.
• Odblokowane misje: ścieżka Luigi Goterelli (klub Sex Club Seven w Red Light District) — ikonka „L" na radarze.
• Bomb Shop 8-Balla — możliwość kupowania bomb samochodowych za $1000.
• Pierwszy safe house — Hepburn Heights, z możliwością zapisu i parkowania pojazdów.

Po opuszczeniu kryjówki pierwszym ruchem powinno być dotarcie do Sex Club Seven w Red Light District (skręć w prawo z Hepburn Heights, jedź wzdłuż portu) — to startuje misję „Luigi’s Girls" i pełnoprawne wejście do organizacji Leone. Po drodze warto zaliczyć sub-misję Vigilante — radiowóz stoi pod komisariatem, a pierwsze 5 leveli daje już $5 000 i ułatwia start.

Tipy i sztuczki

Lista praktyk, które oszczędzą ci nerwów na pierwszej misji:

1. Nie bij się z policją — choć skrypt ją blokuje, każde uderzenie radiowozu degraduje twoje auto. Lepiej je wyminąć.
2. Wybieraj sedany, nie sportowe — Claude nie ma jeszcze umiejętności prowadzenia szybkich aut. Pierwsza misja to czas na Sentinela lub policyjną Police Cruiser, a nie Banshee.
3. Jeśli auto się zapali — natychmiast wyskocz i znajdź drugie. Płonący wrak eksploduje po 3 sekundach, a wraz z nim 8-Ball.
4. Zapisz grę przed pierwszą misją Luigiego — niektóre wątki mafii Leone wymagają konkretnej kolejności i save w Hepburn Heights jest twoją siatką bezpieczeństwa.
5. Zwróć uwagę na Catalinę — w cutscenie zapamiętaj jej twarz. Następne 50 godzin grania to przygotowanie do konfrontacji w finale The Exchange.

Znane glitche pierwszej misji

GTA 3 to gra z 2001 roku, więc bugi są jej znakiem rozpoznawczym (patrz Bugi i glitche GTA 3). „Give Me Liberty" ma kilka klasycznych:

• 8-Ball utknięty w geometrii — w wersji PS2 (1.00) zdarza się, że 8-Ball nie wsiada do auta po pierwszej cutscence. Naprawa: wyjdź z auta, podejdź do niego od drugiej strony.
• Glitch z Callahan Bridge — w niektórych wersjach (zwłaszcza Definitive Edition na premierze) most nie eksplodował poprawnie i Claude mógł zjechać na drugą wyspę zaraz po misji. Bug załatał patch 1.04.
• Police bug — bardzo rzadko skrypt blokujący policję się nie aktywuje i radiowozy zaczynają cię ścigać. W takim wypadku najlepiej zrestartować misję z głównego menu.
• Sound desync — dialogi 8-Balla potrafią się desynchronizować przy szybkim wjeździe do garażu. Cutscene mimo wszystko zalicza się poprawnie.
• Mission Skip glitch — przy starcie nowej gry pad PS2 z włączoną opcją „Auto-aim" potrafił automatycznie zaliczyć pierwszy ruch jako kompletny. Glitch wykorzystywany w speedrunach.

W Definitive Edition (2021) większość glitchów została naprawiona, ale przy okazji wprowadzono nowe — m.in. desktopowy bug z deszczem zalewającym tunel Porter. Pełny rozkład bugów w obu wersjach znajdziesz w naszym tekście o bugach i glitchach GTA 3.

Dodatkowe źródła do tej misji: GTA Wiki: Give Me Liberty (pełna lista cutscenek, plików dźwiękowych i linijek dialogów), Wikipedia: GTA III (kontekst premiery i odbioru) oraz oficjalna lista misji w GTA Wiki: Missions in GTA III.

Najczęściej zadawane pytania